Nationaal Park Lauwersmeer

Nationaal Park Lauwersmeer is een bijzonder landschap op de grens van zoet en zilt. Het is ook het jongste landschap langs de waddenkust. Net iets meer dan een halve eeuw oud. Een heerlijk gebied om overdag in rond te dwalen, maar misschien nog wel mooier bij nacht. Het is tenslotte niet voor niets een van de twee Dark Sky Parken van Nederland.


Leestijd: ongeveer 5 minuten

Zoet en zilt

Ondanks fel protest aan de Groninger kant van het Lauwersmeer, vooral door de Zoutkamper vissers, werd de oude zeearm na eeuwen van plannenmakerij in 1969 definitief afgesloten van de Waddenzee. Direct na het afsluiten zag de voormalige Lauwerszee eruit als de Waddenzee bij eb. Door de zoute bodem kronkelden bochtige geulen en kreken. Omdat er geen zout water meer in kwam en Groningen en Friesland beide zoetwater in het gebied loosden, was het water van het nieuwe meer binnen enkele maanden zoet. Zo ontstond een zoet meer in een verder zoute omgeving.

Nadat ook de bodem voldoende was ontzilt, werd het nieuwe gebied ingericht met graslanden, wintergerst, rogge en zo’n 350 hectare bos. Het resultaat is een afwisselend open landschap dat heel veel vogels trekt, waaronder zelfs de zeearend. Om het gebied open te houden, lopen er grote grazers rond. Waren die er niet, dan zou het Lauwersmeergebied in no time in een moerasbos veranderen.

Ruige natuur en landbouw

Het gebied telt zo’n 250 konikspaarden. Ook de Schotse hooglanders lijken voor dit gebied gemaakt. Met hun ruige uiterlijk passen ze perfect in het landschap. Zeer fotogeniek, zeker met de fluffy kalfjes in het voorjaar. Maar hou wel afstand, voor hun welbevinden en je eigen veiligheid. Bovendien kan het aaien of bijvoeren van konikspaarde ertoe leiden dat ze agressief en opdringerig worden. En dan worden ze niet meer ingezet voor natuurbeheer.

Naast de delen waar de natuur min of meer haar gang mag gaan, is er rond het Lauwersmeer ook ruimte voor landbouw. Boeren telen er op een zogenaamde zoetwaterlens die op het zoutere grondwater drijft. Om ervoor te zorgen dat dit ook in de toekomst nog kan, wordt er aan de zuidkant geëxperimenteerd met klimaatbestendige landbouw. Onder andere in de proefboerderij Kollumerwaard. Aan de lappendeken van verschillende veldjes zie je dat het hier niet om ‘gewoon’ boerenland gaat.

Route: Rondje Lauwersmeer

Fietsen in de indrukwekkende en mooie natuur rondom het Lauwersmeer. Deze fietsroute in de noordelijke grensstreek van Groningen en Friesland voert je door het unieke en prachtige landschap van het Nationaal Park Lauwersmeer.

Afstand: 48,4 kilometer | Duur: 2 uren en 20 minuten

Bekijk de route!

Meer ontdekken? - De leukste locaties bij het Lauwersmeer

Verder lezen? - Ontdek ook deze verhalen over een Ode aan het Landschap