Ode aan Anna Paulowna, Noord-Holland

In het kader van Ode aan het landschap ontmoeten dichters en lokale helden elkaar op een bijzondere plek in het Waddengebied. Elke ontmoeting mondt uit in een videoregistratie, een podcast en een gedicht: odes aan het Waddenlandschap. Deze ode gaat uit naar Anna Paulowna in Noord-Holland.

Leestijd: Ongeveer 10 minuten

De ode

De lokale held

Annemarie van den Berg is werkzaam als directeur bij Stichting SOS Dolfijn, waar ze in 2006 begon als vrijwilligster dierzorg. Inmiddels houdt ze zich vooral bezig met zaken zoals communicatie, fondsenwerving en persvoorlichting. Maar de passie voor dit werk is ontstaan bij de verzorging van gestrande bruinvissen, dolfijnen en walvissen. De natuurorganisatie biedt hulp aan dieren in nood, om deze na een tijdje weer gezond terug te brengen naar hun thuis, de Noordzee. Momenteel is ze druk bezig met het opzetten van een nieuw educatief walviscentrum, waar bezoekers ook meer kunnen leren over de zee en haar bewoners.

De dichter

De Vlaamse Lies van Gasse studeerde Illustratieve Vormgeving aan de Karel de Grote-hogeschool. Ze is dichter, beeldend kunstenaar en leraar en won al op jonge leeftijd diverse poëzieprijzen. In 2009 schreef ze haar debuutbundel Hetzelfde gedicht steeds weer waarin ze 40 sfeergedichten combineert tot systemen met herhaalde thema’s. Daarnaast schreef ze de dichtenbundel Brak de waterdrager en Wenteling én creëert ze haar eigen combinaties van tekst en beeld, wat ze ‘graphic poems’ noemt.

De ontmoeting

Anna Paulowna

De beeldschone Russische echtgenote van Koning Willem II gaf haar naam aan de Anna Paulowna polder. En de schoonheid van Anna Paulowna is hier eeuwen later nog steeds te zien. Gelegen in de Kop van Noord-Holland, omringd door de Noordzee, het IJsselmeer en de Waddenzee. Tussen de 3000 en 2500 jaar geleden ontstond in dit gebied hier de voormalige getijengeul het Oude Veer. Bij vloed stroomde het zeewater hier vanuit de Waddenzee naar binnen en bij eb weer naar buiten. Tijdens hoogwater werd het zand langs de geul afgezet en ontstonden er oeverwallen. Wanneer je nu naar het landschap kijkt, zijn deze nog duidelijk te herkennen. In 1846 werd de Anna Paulownapolder ingepolderd en verloor het Oude Veer zijn functie. Gelukkig is de geul bewaard gebleven en kun je deze nog altijd bewonderen.  

Landgoed Hoenderdaell

In de polder ligt Landgoed Hoenderdaell. Ooit akkerbouwgebied, nu omgebouwd tot natuurgebied mét een dierenpark, waar ook regelmatig dieren in nood worden opgevangen. Zo is opvangcentrum Leeuw er gevestigd en opent binnenkort het educatieve walviscentrum van SOS Dolfijn zijn deuren. Het landgoed is een walhalla voor natuurliefhebbers. Omdat de natuur er vrij is van menselijke invloeden gedijen planten hier goed. Het achterste deel van het stiltegebied is in de middeleeuwen afgegraven  en later opgevuld met zeeslib, waardoor de zee invloed kreeg op de begroeiing. De ontstane hoogteverschillen zorgen voor een grote diversiteit in flora. Ook de dieren kunnen hier hun gang gaan. Edelherten, emoes en Schotse Hooglanders lopen er vrij rond. Wandelaars kunnen vossensporen ontdekken en aan de waterkant van de Oude Veer het werk van verschillende knaagdieren zien.

Route: Op mini-trektocht door de kop van Noord-Holland

Langs de Nederlandse kust loopt een 721 km lange wandelroute: het Nederlands Kustpad. Deze route maakt deel uit van de Europese kustroute E9, die met een lengte van 5000 kilometer, nog veel langer is. Gelukkig kun je ook in drie dagen de sfeer van deze lange afstandswandelingen proeven. Ik liep in drie dagen over het Kustpad van Den Helder via Callantsoog naar Den Oeve en ontdek de schoonheid van Anna Paulowna met je eigen ogen. 

Ga naar de route

Lees & luister - Meer over de ontmoeting tussen Annemarie en Lies

  • Het gedicht

    Lees Lies haar ode nog eens rustig na..

  • De podcast

    Luister het hele gesprek..

Meer lezen? - Bekijk de andere odes aan het Waddenlandschap